آندوسکوپی چیه و چطوری انجام میشه؟
آندوسکوپی یه روشیه که دکتر باهاش داخل بدنت رو نگاه میکنه. یه لوله نازک و بلند به اسم آندوسکوپ رو از طریق دهان یا یه برش کوچیک وارد بدنت میکنه و تا جایی که میخواد بررسی کنه میبره.
بیشتر آندوسکوپها یه دوربین ریز دارن که میتونه عکس یا فیلم از داخل بدنت بگیره و روی یه صفحه نمایش به دکتر نشون بده.
بعضی از آندوسکوپها یه کانال هم دارن که دکتر میتونه از طریقش ابزار جراحی وارد کنه و نمونه برداری یا عمل جراحی انجام بده.
انواع آندوسکوپی
انواع مختلفی از آندوسکوپی وجود داره که هر کدوم برای بررسی یه قسمت خاص از بدن استفاده میشه. اسم هر روش معمولاً نشون میدهنده که دکتر داره کدوم قسمت از بدن رو نگاه میکنه. مثلاً کولونوسکوپی برای بررسی روده بزرگ و اسیستوسکوپی برای بررسی مثانه استفاده میشه.
بعضی از رایجترین آندوسکوپیها عبارتند از:
- آندوسکوپی فوقانی: برای بررسی مری، معده و قسمت اول روده کوچک استفاده میشه.
- کولونوسکوپی: برای بررسی کل روده بزرگ استفاده میشه.
- سیگموئیدوسکوپی: برای بررسی قسمت پایینی روده بزرگ و راست روده استفاده میشه.
- برونکوسکوپی: برای بررسی نای و ریهها استفاده میشه.
- اورتروسکوپی: برای بررسی مجرای ادراری که کلیهها رو به مثانه وصل میکنه استفاده میشه.
- لاپاراسکوپی: برای بررسی اندامهای شکمی و لگن استفاده میشه.
- هیستروسکوپی: برای بررسی رحم استفاده میشه.
قبل از آندوسکوپی:
- دکتر بهت میگه چه کارهایی باید قبل از عمل انجام بدی.
- شاید لازم باشه آزمایش بدی یا سابقه ی پزشکی ات رو به دکتر بگی.
- ممکنه لازم باشه ناشت باشی یا روده هاتو تخلیه کنی.
- باید داروهایی مثل وارفارین و آسپرین رو قطع کنی.
- سیگار کشیدن ممنوعه!
- باید ترتیبی بدی که بعد از عمل کسی تو رو به خونه برسونه.
حین آندوسکوپی:
- معمولاً ۳۰ تا ۲ ساعت طول میکشه.
- اکثر مردم همون روز به خونه برمیگردن، ولی بعضی ها باید یه شب بستری بشن.
- بهت داروی خواب یا بی حسی میدن که هیچی حس نکنی.
- دکتر یه لوله نازک به اسم آندوسکوپ رو وارد بدنت میکنه و داخلشو نگاه میکنه.
- ممکنه از یه قسمت نمونه برداری کنه.
- جای برش رو بخیه میزنن.
بعد از آندوسکوپی:
- بعد از عمل ممکنه گیج باشی، ولی اکثر مردم همون روز مرخص میشن.
- باید یه روز استراحت کنی و از فعالیت سنگین خودداری کنی.
- از دکترت بپرس که بعد از عمل چه کارهایی باید بکنی.
خطرات آندوسکوپی
آندوسکوپی یه روش نسبتاً بیخطره، اما مثل هر عمل پزشکی دیگهای، یه سری خطرات احتمالی هم داره. این خطرات شامل خونریزی، عفونت و سوراخ شدن اندامها میشه.
در صورت مشاهده هر گونه علائم غیرطبیعی بعد از آندوسکوپی، حتماً به دکترت اطلاع بده.
آندوسکوپی چی هست و چه جوری انجام میشه؟
آندوسکوپی یه روش پزشکی هست که به دکترها اجازه میده داخل بدن شما رو ببینن و بررسی کنن. یه لوله نازک و انعطافپذیر به اسم آندوسکوپ رو از طریق دهان، مقعد یا یه برش کوچیک وارد بدن شما میکنن.
آندوسکوپی برای چه چیزهایی استفاده میشه؟
تشخیص: دکترها از آندوسکوپی برای تشخیص بیماریهایی مثل زخم معده، ریفلاکس معده به مری، سرطان و عفونت استفاده میکنن.
درمان: دکترها میتونن از آندوسکوپی برای برداشتن نمونه بیوپسی، برداشتن تومورها، متوقف کردن خونریزی و انجام سایر درمانها استفاده کنن.
آندوسکوپی چه حسی داره؟
معمولاً قبل از آندوسکوپی به شما داروی آرامبخش تزریق میکنن تا خوابآلود و راحت بشید. در حین انجام آندوسکوپی ممکنه کمی احساس ناراحتی یا درد داشته باشید، اما نباید درد شدیدی داشته باشید.
نتایج آندوسکوپی کی آماده میشه؟
دکتر یا پرستار بهت میگه کی میتونی نتایج رو بگیری.
شاید همون روز در مورد چیزی که دیدن باهات صحبت کنن، یا شاید هم یه وقت دیگه برات بذارن تا نتایج رو بررسی کنن.
کی باید با دکتر تماس بگیرم؟
آندوسکوپی یه روش معمول و امنه، ولی مثل هر عمل پزشکی دیگه ای، ممکنه عوارضی مثل عفونت یا خونریزی داشته باشه.
این علائم رو دیدی حتما با دکترت تماس بگیر:
- تب، لرز، قرمزی، تورم یا درد در محل ورود لوله
- مدفوع سیاه رنگ
- درد شدید یا خونریزی در محل ورود لوله
- سرفه مداوم یا خونی
- تنگی نفس یا مشکل در تنفس
- درد قفسه سینه
سوالات متداول
تو آندوسکوپی بیهوش میکنن؟
- بستگی داره.
- برای بعضی از آندوسکوپی ها، مخصوصا اونایی که مربوط به دستگاه گوارشت (معده و روده) میشن، ممکنه بیهوشت کنن.
- برای بقیه موارد، ممکنه بیدار باشی ولی بهت داروی ضد درد میدن که چیزی حس نکنی.
- دکترت بهت میگه که برای عمل بیهوش میشی یا نه.
یادداشتی از کلینیک کلیولند:
- می دونیم که حتی با داروی ضد درد هم، ایده ی فرو کردن یه لوله توی بدنت خیلی جالبه نیست.
- ولی به مزایاش فکر کن.
- آندوسکوپی میتونه تصاویری از چیزایی رو به دکترت نشون بده که با آزمایشای دیگه مثل سونوگرافی نمیشه دید.
- اینجوری دکترت میتونه سریعتر و دقیق تر بیماری تو رو تشخیص بده و از آزمایشای اضافه جلوگیری کنه.
- تو بعضی موارد، بیوپسی (نمونه برداری از بافت) فقط با آندوسکوپی میشه انجام داد.
- و برای بعضی از بیماری ها، آندوسکوپی یه روش درمانیه که باعث میشه عمل جراحی سریعتر انجام بشه و زمان بهبودی کوتاه تر بشه.
الان دیگه همه چیو در مورد آندوسکوپی میدونی. هر سوالی داشتی میتونی تو بخش کامنتا با ما به اشتراک بزاری.